• Gufran (Forgiveness)

    Translated into English by the poet

    Two poems by Pratishtha Pandya

    January 9, 2020

    Image courtesy The Metropolitan Museum of Art

    ગુફરન​ (માફી)

    જો મારી કલમના શબ્દો
    માફી માગી શકે
    એ સૌ શબ્દો માટે
    જેની ધારને ઝેરમાં ડૂબાડી ડૂબાડી
    જીવલેણ કરી
    ફંગોળ્યા છે
    અમારામાંના જ કોઈએ તારી તરફ
    તો કદાચ લખી શકું ફરી
    હું કોઈ પ્રેમ કવિતા

    જો આ કવિતા
    થઈ આસું વહી જઈ શકે
    તોડીને મારા હોવાના ઉંબરા
    ધસી જઈ શકે 
    તારા ઉજાડી નખાયેલા ઘરની અંદર
    વેરવિખેર ઘરવખરી વચ્ચે 
    તારી હથેળીમાં પડ્યા
    તૂટેલા માટલીના ટુકડાના
    છીછરા ગોળાપામાં સમાઈ
    એ જો તારી તરસ છિપાવી શકે
    તો કદાચ એ ફરી
    મારા મોં એ ગણગણતી થઈ શકે

    જો આ કાગળ
    લઈ જઈ શકે સરહદોની પાર
    કતલેઆમ પછી બેઘર થયેલાં
    દેશવટો પામેલાં
    તારાં ગભરુ નીસાસાઓને
    શબ્દોની વચમાંની સાંકડી ગલીઓમાં થઈ
    રંગોના ભેદભાવ ભૂંસી નાખતા
    એક સુંવાળા, સફેદ અવકાશ ભણી
    તો કદાચ  હું
    આ કાગળની ચુપકીદીને 
    હવે ખમી શકું.

     

    Gufran (Forgiveness)

    If these words that I pen
    can seek forgiveness
    for all those words
    with sharp arrowheads
    soaked in poison
    that some of us
    flung at you
    mercilessly,
    then perhaps someday
    I can write about love.

    If this poem
    can flow like tears
    breaking the thresholds
    of my being
    and rush into your 

    vandalized homes
    and fill a curved clay piece,
    of a broken water pot
    resting on your palm
    and fill your thirst
    as you lie amidst the rubble
    then perhaps someday
    I can hum it again

    If this paper
    can carry all those
    terrified sighs
    exiled from their homes
    after the massacre
    through the narrow lanes
    between words
    towards a soft, white plateau
    of non-discriminatory space
    then perhaps
    I can tolerate
    the silence 
    of this sheet of paper.


    Also Read:  સપનાં: પ્રતિષ્ઠા પંડ્યા


    બે ચાર જણ પોતાનાં

    બે ચાર જણ પોતાનાં
    બસ હવે બચ્યાં છે
    બાકી ગલી ગલીમાં
    સૌ ખંજર લઈ ઉભાં છે.
    જઈ પેલા ખૂણામાં 
    સારી દે તારા આંસુ
    સમજે, ઝીલે, કે લૂછે
    એવા હાથ ના બચ્યાં છે.
    પાસ આવી પૂછે હાલ
    એ માણસ ક્યાં બચ્યાં છે?
    વીણી વીણી ને સત્યો
    ધરબી દે ઊંડે અહીંયા
    પચાવે કરી પ્રયોગો કંઈ
    એવા આતમ ક્યાં બચ્યાં છે?
    ઇતિહાસની સમજ તારી
    તું ભૂલી જા હવે
    હકીકતોના નામે
    અસતનામા બચ્યાં છે
    કરીશ ના કવિતા
    અન-અલ-હકની હવે તું
    લલકારે સલ્તનતને
    કે કંઠે અટક્યાંડૂમાં છે.
    હું તો કહું છું 
    દફનાવ આવતીકાલને ય આજે
    ઉગવાને સૂરજ કોઈ આંખે
    આકાશ ક્યાં બચ્યાં છે?
    બે ચાર જણ પોતાનાં 
    બસ ફક્ત બચ્યાં છે.

     

    A couple of people

    A couple of people
    to call your own
    is all you have now,
    for every corner
    every street
    has someone waiting
    with a dagger to kill.
    Go, hide in that corner
    shed all your tears
    there are no palms
    to understand, catch,
    or wipe them off, dear.
    No people, no more,
    to ask after you.
    Collect your truths
    bury them deep
    here, right here.
    Where to find the soul
    that experimented
    and embraced these,
    and these,
    and these?
    You better forget
    your idea of history
    Asatnamaas are left
    in the name of facts.
    Don't write poems
    of an-al-huk any more
    sobs throttle the voices
    that dare the Empire.
    I say, today itself
    you cremate tomorrow,
    for there are no skies
    no eyes
    for the Sun to rise.
    A couple of people
    to call your own now
    is all you are left with.


    Pratishtha Pandya is a poet and translator working across Gujarati and English, whose first collection “lalala…” (ળળળ…) has been published by Navjivan Samprat. She is a faculty member at the Ahmedabad University.

    Donate to the Indian Writers' Forum, a public trust that belongs to all of us.